มาออกจากความเคยชินกันดีกว่า

7126575ac

“คุณจะลำบากไป 10 ปี การเงินจะชักหน้าไม่ถึงหลัง สุขภาพก็จะไม่สู้ดี”

หมอดูทำนายอนาคตให้ลูกค้าคนหนึ่ง “หลังจากนั้นผมจะสบายมั่งมีศรีสุขใช่ใหมครับคุณหมอ?”

“เปล่า…หลังจากนั้นคุณจะชินไปเอง”

ไม่ว่าความทุกข์จะมาในรูปแบบไหน เรามักมีความสามารถในการปรับตัวปรับใจให้คุ้นเคย จนความทุกข์นั้นกลายเป็นเรื่องธรรมดา แต่ที่ทนไม่ได้นั้นเพราะส่วนใหญ่มีเวลาปรับตัวน้อยเกินไป หรือไม่มีเวลาปรับตัวจนคุ้นเคย ก็คิดสั้นไปเสียก่อน

คนที่ประสบอุบัติเหตุ หูหนวก ตาบอด แม้จะทุกเพียงใด แต่เมื่อเวลาผ่านไป จิตใจก็กลับเป็นปกติ บางครั้งกลับมีความสุขกว่าคนธรรมดาเสียด้วยซ้ำ ส่วนคนที่ติดคุกติดตาราง ทีแรกก็อึดอัดระทมทุกข์ แต่ไม่ช้าไม่นานจะรู้สึกว่าคุกนั้นเป็นเสมือนบ้าน คนที่อกหักรักคุดก็เช่นกัน สักพักก็จะทำใจได้ยิ้มร่าได้เหมือนเดิม

ความเคยชินทำให้เรามีภูมิต้านทานต่อความทุกข์ หรือสิ่งที่ไม่พึงปรารถนา คนที่ทำงานในปั๊มน้ำมัน หรือ เล้าหมู ใหม่ๆ จะเหม็นตลบอบอวล แต่อยู่ไปนานๆ จมูกกลับไม่ได้กลิ่นเหล่านั้นเลย

ความเคยชินนั้นสามารถแปรเปลี่ยนความทุกข์ เป็นความไม่ทุกข์ได้ เปลี่ยนปัญหาให้กลายเป็นเรื่องธรรมดา นั้นเป็นข้อดีของความเคยชิน แต่ข้อเสียก็มีอยู่ไม่น้อย บ่อยครั้งความเคยชินก็ทำให้ปัญหาถูกบดบัง และเรื้อรังจนแก้ได้ยาก และก่อให้เกิดผลเสียหายในที่สุด

คนที่เคยชินกับการนั่งและยืนผิดท่า จะไม่รู้ว่ากระดูกและกล้ามเนื้อเสียรูปไปแค่ไหนแล้ว นานเข้าโครงสร้างของร่างกายก็จะเสีย จนยากจะแก้ไข แถมยังก่อความเจ็บปวดทรมาน บางคนเดินตัวเอียงจนใครเห็นใครก็ทัก แต่เจ้าตัวกลับไม่รู้สึกผิดปกติ นั้นเพราะเคยชินกับการเดินอย่างนั้นมานานนับสิบปี ยิ่งนานวันก็ยิ่งเอียงจนเหมือนหอเอนปิซ่า ถึงตอนนั้นก็สายเกินแก้แล้ว

เจ้านายที่เครียดเป็นกิจวัตร มักไม่ค่อยรู้ตัวว่าตนเองขี้หงุดหงิดแค่ไหน เพราะนอกจากตัวเองจะทำเป็นนิสัยแล้ว คนรอบข้างก็เคยชินด้านชา จนไม่รู้สึกรู้สาไปเสียแล้ว ฟังดูก็เหมือนดี แต่ที่จริงไม่ใช่เลยเพราะนับวันท่านจะยิ่งเครียดง่ายขึ้น ถี่ขึ้น จนโรคหัวใจถามหา การทำหรืออยู่กับสิ่งที่เคยชินปีแล้วปีเล่า จึงไม่ใช่สิ่งที่ดีเสมอไป บางครั้งมีความจำเป็นต้องเปลี่ยนไปสัมผัสสิ่งใหม่ หรือสภาพแวดล้อมอย่างใหม่ดูบ้าง คนชอบเครียดลองเปลี่ยนเพื่อนร่วมงาน หรือเพื่อนเที่ยวดูบ้าง อาจพบว่าตัวเองเอาจริงเอาจังมากเกินไป ยิ่งอยู่กับเพื่อนที่สบายๆ ง่ายๆ มากเท่าไร ก็หยิ่งเห็นความติดยึด หยุมหยิมขี้กังวลของตัวเองมากเท่านั้น แล้วจะตระหนักว่าควรจะปล่อยว่างเสียบ้าง

สำหรับคนที่เป็นเจ้านาย การรับลูกน้องใหม่ๆ มาทำงาน อาจช่วยให้ตนเห็นปัญหาในหน่วยงานของตนชัดขึ้น เพราะคนที่เข้ามาทำงานใหม่นั้น จะเห็นปัญหาที่สะสมในหน่วยงานได้ชัดเจนกว่าคนที่อยู่นานจนเคยชินกับปัญหา ของที่วางระเกะระกะในห้องนั้น คนที่คุ้นเคยย่อมไม่รู้สึกถึงปัญหา เพราะเดินหลบจนคล่องแคล่ว แต่ถ้าให้คนใหม่เข้ามาในห้อง ง่ายที่เขาจะเดินเตะหรือเดินสะดุด

การลองทำสิ่งใหม่ๆ ที่ไม่คุ้นเคยดูบ้าง จะช่วยให้เราเห็นข้อจำกัดของตัวเราเอง นอกจากจะช่วยให้เราอ่อนน้อมถ่อมตน ไม่รู้สึกอหังการว่าข้าเก่งทุกเรื่องแล้ว ยังช่วยให้เราพัฒนาศักยภาพใหม่ๆ ที่เป็นประโยชน์ต่อชีวิตและการทำงาน แม้กระทั้งการเปลี่ยนเส้นทางไปที่ทำงาน จากเดิมที่ใช้ชั่วนาตาปี ไม่เพียงแต่จะช่วยลดความจำเจ ยังอาจเปิดตาให้เราเห็นอะไรใหม่ๆ สองข้างทาง แทนที่จะชินชากลับเส้นทางเดิม

กบนั้นเก่งในการปรับตัว เอากบไปวางไว้ในหม้อที่ตั้งอยู่กลางไฟ มันจะปรับตัวให้ชินกับความร้อนที่เพิ่มขึ้นๆ แต่พอถึงจุดหนึ่งมันจะทนไม่ไหว และตายไปในที่สุด ในสถานการณ์อย่างนี้ทางออกที่ดีที่สุด คือกระโดดออกจากหม้อขณะที่ยังมีเวลา ตอนนี้เราเป็นเหมือนกบในหม้อที่ร้อนระอุหรือไม่ ถ้าใช่ น่าจะคิดได้แล้ว ว่าถึงเวลากระโดดออกจากหม้อหรือยัง?